Amerikan The Wall Street Journal (WSJ) gazetesinde yayınlanan habere nazaran, İran’la devam eden savaş ABD idaresi üzerinde hem siyasi hem ekonomik açıdan giderek artan bir baskı oluşturuyor. Haberde ABD Donald Trump için işlerin uygun gitmediği, İran’la süren savaşın ikinci haftasında artan güç fiyatları, azalan mühimmat stokları ve kamuoyu yansısı nedeniyle giderek daha fazla baskı altında kaldığı kaydedildi. Çatışmaların ikinci haftasına girilirken Washington’da savaşın kapsamının genişleyip genişlemeyeceği konusunda tartışmalar ağırlaşmış durumda. Trump idaresi kamuoyuna operasyonların sonlu kalacağını ve denetim altında yürütüldüğünü vurgulamaya çalışsa da, gelişmeler geniş bir bölgesel savaşa dönüşme riskini taşıyor.
Gazetenin haberine nazaran, Trump idaresinin İran’da başlattığı savaşın ABD iç siyasetindeki en süratli tesirlerinden biri güç fiyatlarında görülüyor. İran’la yaşanan tansiyonun global petrol piyasalarını etkilemesi sonucu petrol fiyatları süratle yükselirken, ABD’de akaryakıt fiyatları da kısa müddette önemli biçimde artmış durumda. Son günlerde ortalama akaryakıt fiyatlarının galon başına yaklaşık 50 cent yükseldiği ve global petrol fiyatlarının varil başına 100 doların üzerine çıktığına haberde işaret ediliyor. ABD’de akaryakıt fiyatları seçmen davranışını direkt etkileyen kıymetli bir bahis olduğu için bu artış Trump idaresi açısından siyasi bir risk olarak görülüyor. Bilhassa yaz aylarında seyahatlerin artmasıyla birlikte akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş seçmenlerin gündeminde daha bariz hale geleceği değerlendirilirken bu durumun Kasım ayında Kongre için yapılacak Orta Seçimler’de belirleyici faktör olacağı bedellendiriliyor.
Habere nazaran Trump idaresi görünürde güç fiyatlarındaki artışın süreksiz olduunu savunsa da, kapalı kapılar gerisinde fiyatları denetim altına almak için çeşitli seçenekleri değerlendirmeye başladı. Beyaz Saray bir yandan petrol şirketleriyle üretimin artırılması konusunda temaslar yürütürken öbür yandan piyasalara itimat vermeye çalışıyor. Fakat şu evrede ABD’nin Stratejik Petrol Rezervi’ni kullanma konusunda temkinli davranıldığı tabir ediliyor. İdare piyasaların vakit içinde kendi istikrarını bulabileceğini düşünürken Trump da kamuoyuna yaptığı açıklamalarda savaş sona erdiğinde güç fiyatlarının yine düşeceğini savunuyor.
İran’la yaşanan tansiyon sadece iktisat alanında değil, Cumhuriyetçi Parti içinde de birtakım görüş ayrılıklarını ortaya çıkarmış durumda. Habere nazaran Trump’ın siyasi tabanı genel olarak İran’a karşı sert bir tavrı desteklese de, bilhassa Amerika’yı Tekrar Büyük Yap (MAGA) tabanında kimi muhafazakâr yorumcular ve medya figürleri ABD’nin daha büyük bir savaşa sürüklenmesinden telaş duyduklarını lisana getirmesi külfet oluşturuyor. Bu kesim bilhassa ABD’nin İran’a karşı kara birlikleri göndermesi ihtimaline karşı çıkıyor. Bu türlü bir adımın atılması halinde Trump’ın kendi siyasi koalisyonu içinde bile önemli tartışmalar yaşanabileceği tabir ediliyor. Bilhassa savaşın uzaması ya da ABD’nin kara operasyonuna girişmesi halinde kamuoyu dayanağının süratle azalabileceği bedellendiriliyor. ABD’de yapılan son anketlerde İran savaşına takviye yüzde 27’ler civarında gözükürken, Trump’ın başkanlık onayının da yüzde 38’lere düştüğü görülüyordu.
Çatışmanın uzaması ihtimali, ABD’nin askeri kapasitesi ve savunma bütçesi konusunda da yeni tartışmalar başlatmış durumda. Birebir vakitte ABD savunma bölümünde mühimmat stoklarının süratle azaldığı ve bunların yine üretilmesinin vakit aldığı belirtiliyor. Son yapılan araştırmalarda, ABD ordusunun İran’a günlük akın maliyetinni bir milyar dolara yakın olduğu hesaplanıyor. İdare Kongre’den yaklaşık 28 milyar dolarlık ek savunma harcaması talep ederken kimi milletvekilleri bu talebe temkinli yaklaşıyor. Kongre üyeleri bilhassa mühimmat stoklarının durumu ve uzun müddetli bir çatışmanın maliyeti konusunda daha fazla bilgi talep ediyor. Çağdaş savaşlarda kullanılan birtakım mühimmat cinslerinin süratli tüketildiği ve üretim süreçlerinin uzun sürdüğü için Pentagon’un lojistik planlamayı dikkatle yürüttüğü belirtiliyor.
