ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu’da barışın yakın olduğuna dair spekülatif çıkışları, küresel piyasaları tam bir dezenformasyon kıskacına alarak altüst etti. Trump’ın İran ile “verimli görüşmeler” yapıldığına dair sosyal medya paylaşımları, petrol fiyatlarını bir anlık iyimserlikle 100 doların altına çekse de oluşan olumlu hava kısa sürdü. Piyasalar, karşılıklı açıklama karmaşasında yön bulmakta zorlanırken, petrol fiyatları 100 dolar bandının üzerine yeniden sıçradı. Yatırımcıların en çok rağbet gösterdiği güvenli liman altındaki toparlanma çabaları ise kalıcı olmadı. Fiyatlardaki sert geri çekilmeyi alım fırsatı olarak görenlerin Kapalı Çarşı’daki telaşı dün adeta izdihama dönüştü.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın, Trump’ın iddialarını kesin bir dille yalanlayan sert sözleri, piyasalardaki risk algısını yeniden zirveye taşıdı. Kalibaf’ın, “Trump’ın açıklamaları gerçeği yansıtmadığı gibi ABD ile hiçbir müzakere de yapılmadı. Bu sahte haberler; finans ve petrol piyasalarını manipüle etmek, ABD ile İsrail’in içine saplandığı bataklıktan kurtulmak için kullanılıyor” şeklindeki ifadeleri; petrol, altın ve hisse senedi piyasaları başta olmak üzere tüm ekonomik göstergelerin yönünü tersine çevirdi.
Trump’ın açıklamalarından saatler sonra İsrail’in İran’a yönelik saldırılarına devam etmesi ve Tahran’dan gelen müzakere yalanlaması, spekülasyon iddialarını ayyuka çıkardı. ABD’de S&P 500 ve Nasdaq vadeli işlemlerindeki geçici rahatlama, yerini kısa sürede sert bir satış baskısına bıraktı. Ülkede petrol ve doğal gaz kontratları ile hisse senetleri üzerinden saatler içerisinde 3 trilyon dolarlık devasa bir paranın el değiştirmesi, “piyasa operasyonu” şüphelerini kuvvetlendirdi. Financial Times’ın özellikle Trump’ın paylaşımından yalnızca 15 dakika önce 580 milyon dolar değerinde yaklaşık 6 bin 200 petrol kontratının el değiştirdiğini iddia etmesi içeriden bilgi sızdırıldığı tartışmalarını derinleştirdi.
Küresel piyasalardaki spekülasyon fırtınası ve sert fiyat dalgalanmaları, Türkiye’de de gözleri yeniden güvenli liman altına çevirdi. Altın fiyatlarındaki geri çekilmeyi yatırım fırsatı gören binlerce vatandaş, sabahın ilk ışıklarıyla birlikte Kapalı Çarşı’nın asırlık koridorlarına akın etti. Adım atmanın güçleştiği dar sokaklarda, elindeki birikimi değerlendirmek isteyenlerin oluşturduğu uzun kuyruklar gün boyu devam etti.
Bireysel yatırımcıların yoğun ilgisi, özellikle paketli ve küçük gramajlı ürünlerde yoğunlaşıyor. Gram altına yönelik talep patlaması nedeniyle pek çok dükkânda stoklar tükenme noktasına geldi. Satış tabelalarında gram altın 6 bin 600 TL, çeyrek altın ise 10 bin 500 TL seviyelerinde fiyatlanırken, arzın talebi karşılamakta zorlanması çarşı esnafını yoğun bir mesai temposuna soktu.
Kuyumcuların satış konusundaki temkinli tavrı da dikkatlerden kaçmadı. Vatandaşlar alım için fırsat kollarken, dükkân sahiplerinin düşük fiyat seviyelerinden stok boşaltmamak adına daha çekimser davrandığı görülüyor. Bazı işletmelerin satış işlemlerinde sergilediği ağırkanlı tutum, fiyatların yeniden yükselme ihtimaline karşı bir önlem olarak değerlendiriliyor.
Kuyumcu vitrinleri önünde sabırla bekleyenlerin telaşı ise piyasadaki hareketliliğin halk nezdindeki karşılığını net bir şekilde ortaya koyuyor. Tasarruflarını altına yönlendirmek isteyen vatandaşlar, yaşadıkları deneyimi ve piyasa beklentilerini şu sözlerle aktardı:
