Geçtiğimiz günlerde Artvin Sarp Sınır Kapısı’nda yapılan denetimlerde Gürcistan’a ihraç edilmek istenen 6.100 kilogram mandalinada zirai ilaç kalıntısı tespit edilerek ürünlerin imha edilmesi, konunun ciddiyetini bir kez daha gündeme taşımıştı.
Pestisitlerin sağlık üzerindeki etkilerine ilişkin araştırmalarda, bazı kimyasalların hormon dengesini bozabildiği belirtiliyor. Kadınlarda adet düzensizlikleri, yumurtalık rezervinde azalma ve gebelik sürecinin uzaması gibi sonuçlara dikkat çekilirken; uzun süreli maruziyetin gebelik kaybı riskini artırabileceği de ifade ediliyor. Erkeklerde ise sperm kalitesi, DNA bütünlüğü ve testosteron dengesi üzerinde olumsuz etkiler gözlemlenebiliyor. Bu sonuçların özellikle tarım işçileri ve ilaçlamaya doğrudan maruz kalan gruplarda daha belirgin olduğunun altı çiziliyor.
Evde tüketilen sebze ve meyvelerde riskin tamamen ortadan kalkmadığı ancak doğru yıkama ve hazırlama yöntemleriyle azaltılabileceği belirtiliyor. Uzmanlar, tüketicilere mevsiminde ürün tercih etmeyi, kış aylarında çilek ve salatalık gibi sezonsuz ürünlerden uzak durmayı ve güvenilir üreticilerden alışveriş yapmayı öneriyor.
Dünya genelinde hektar başına pestisit kullanımı Japonya’da 10 kilogram, Hollanda’da 7 kilogram, İtalya’da 4,2 kilogram iken Türkiye’de bu rakam 2,4 kilogram seviyesinde. Türkiye ortalamanın altında görünse de, bazı üreticilerin verimi artırmak amacıyla sınırları aşan uygulamaları hem ihracat hem de halk sağlığı açısından risk oluşturuyor. Bu kapsamda Tarım ve Orman Bakanlığı, bilinçsiz pestisit kullanımını azaltmak amacıyla yeni bir düzenlemeye gitti. Artık zirai tarım ilaçları yalnızca yetkili ziraat mühendisleri tarafından düzenlenen B-Reçete ile satılabilecek. Reçetesiz satış yapan işletmelere yönelik denetimlerin sıkılaştırılacağı ve cezai yaptırımların artırılacağı bildirildi. Uzmanlar, tüketicilerin sağlıklı beslenme için mevsimsel, güvenilir kaynaklardan elde edilen ve doğru işlenmiş ürünleri tercih etmesi gerektiğini vurguluyor.
